Tôi đã tham gia hội chợ triển lãm Basel ở Thụy Sĩ năm đó, ngoài việc đặt hàng và giao dịch, tôi còn bán lẻ hàng hóa để mở rộng ảnh hưởng của hàng xuất khẩu Trung Quốc.

Một ngày nọ, một phụ nữ trung niên dẫn đứa trẻ đến xem. Đó là một cậu bé rất dễ thương đang đứng trước cửa hàng của chúng tôi và cậu bé không muốn đi. Vào thời điểm đó, chúng tôi đang bán một chiếc đồng hồ báo thức hoạt động với mô hình “gà mổ thóc”. Khi kim giây di chuyển, gà sẽ mổ thóc và ăn nó.

Có thể thấy rằng cậu bé rất thích nó, và đôi mắt tràn đầy hy vọng. Cậu bé kéo chân mẹ mình nhiều lần, nghĩ rằng mẹ có thể trả tiền cho chiếc đồng hồ báo thức này.

Sau khi tôi nhìn thấy, tôi lấy đồng hồ báo thức ra và muốn đưa nó cho cậu bé. Mẹ anh ta lịch sự nhưng kiên quyết từ chối. Cô ấy nói với tôi rất chân thành, mặc dù đồng hồ báo thức rất đẹp, nhưng người Thụy Sĩ không bao giờ mua bất cứ thứ gì họ không cần. Không thể thỏa mãn những ham muốn vô lý của cậu bé.

Nhìn cậu bé ra đi trong thất vọng, tôi nghĩ người mẹ này dường như quá mức nghiêm khắc.

Vào ngày hội chợ triển lãm tiếp theo, chủ triển lãm đã tổ chức tiệc chiêu đãi khách. Tôi nhìn thấy một hiện tượng rất kỳ lạ: Những thương nhân Thụy Sĩ đang mang ly rượu đi khắp nơi và chào nhau, những ly rượu chứa đầy bia. Tôi hỏi lý do cho việc này, một doanh nhân người Thụy Sĩ mỉm cười và nói rằng người Basel uống bia khi họ nói chuyện, và uống rượu trong mắt họ là ngông cuồng, trái với truyền thống của người Puritans, ngay cả khi ở nhà, họ hiếm khi uống rượu, rượu đắt hơn bia, Họ không thích chi quá nhiều tiền cho việc ăn uống.

Anh ấy hỏi tôi có biết câu chuyện về trứng luộc Thụy Sĩ không. Người Thụy Sĩ thường cho một centimet nước vào chảo. Khi nước sôi, tắt nguồn và sử dụng nhiệt dư để nấu trứng, có thể tiết kiệm một nửa hóa đơn tiền điện. Anh ấy yêu cầu tôi đừng cười trước thái độ của họ đối với cuộc sống. Làm sao tôi dám cười vào mặt một doanh nhân giàu có ở đất nước giàu mạnh này? Tôi ngưỡng mộ họ từ tận đáy lòng, vì họ giàu có nhưng không ngông cuồng, và luôn giữ lỗi sống thanh đạm.

Một thương gia đã mua cho chúng tôi rất nhiều hàng hóa và ông lái một chiếc xe tải nhỏ đến để lấy hàng. Người khuân vác này chỉ là cậu thanh niên 17, 18 tuổi, sau khi người bán hàng kiểm hàng hóa xong, người khuân vác khuân một mình lên xe, tôi nghĩ đây là lần đầu tiên tôi thấy sự quyết liệt của ông chủ khi thuê nhân công như vậy, ông ấy không hề khuân giúp kiện hàng nào. Ông thương gia nói: “Tôi được mời giới thiệu một số việc làm cho sinh viên khi trường học nghỉ hè. “Tôi sẽ trả cho anh ta tiền lương”, thương nhân nói thêm.

Tôi nhớ rằng, có một hôm con tôi mặc một chiếc quần jean mới. Nó tự hào nói với tôi rằng đây là quần nó mua được vào mùa đông, thằng bé đi kiếm tiền bằng việc quét tuyết cho người hàng xóm. Nghe những lời này tôi thật ngạc nhiên. Tôi hiểu, hầu như tất cả các gia đình Thụy Sĩ đều làm việc chăm chỉ để tự mình tạo ra sự giàu có, để khi kiếm được tiền, họ sẽ không nói về sự hào hoa và xa xỉ.

Chúng tôi ở lại Geneva sau hội chợ triển lãm Basel. Geneva là trụ sở của Liên hiệp quốc châu Âu. Ở đây có hàng chục ngàn nhà ngoại giao từ nhiều quốc gia khác nhau, và hàng ngàn hội nghị quốc tế được tổ chức hàng năm, đó là nơi các nhà thiết kế thời trang Pháp, nhà sản xuất giày da Ý và các cửa hàng trang sức ở New York cạnh tranh nhau để kinh doanh, đó là nơi các ngôi sao nổi tiếng sinh sống. Một đô thị quốc tế như vậy có đầy đủ hàng chục tòa nhà văn phòng và tòa nhà chung cư hiện đại.

Một ngày sau bữa tối, lão Trần, cư dân ở Geneva, chở chúng tôi đi ngắm cảnh đêm. Hầu hết các cửa hàng đều đóng cửa. Tôi không thấy cuộc sống ban đêm, không thấy những điệu nhảy tươi sáng và sống động nào cả. Nhiều người dân địa phương tắt đèn sớm và đi ngủ. Lão Trần gọi họ là “nông dân châu Âu”. Mặc dù rõ ràng đây là một thành phố hiện đại và phát triển trên thế giới.

Thụy Sĩ có diện tích đất nhỏ, mật độ dân số cao, ít đất canh tác và tài nguyên khoáng sản nghèo nàn. Mùa đông ở Thụy Sĩ dài và khắc nghiệt, người Thụy Sĩ đã trau dồi đức tính chăm chỉ, chi tiêu tiết kiệm, họ dự trữ tiền, lương thực phẩm liên tục cho tương lai.

Ngày nay, thu nhập bình quân đầu người hàng năm của Thụy Sĩ là 50.000 đô la Mỹ, nhưng điều này không thay đổi đạo đức chính thống truyền thống của họ. Các bà nội trợ thích mua đồ giặt đơn giản và họ mang chai lọ cũ đi mua các loại gia vị, dầu, mè chứ không dùng chai đóng sẵn, họ cũng lái xe sang các nước láng giềng để mua thức ăn khi giá rẻ hơn, họ vẫn duy trì thói quen xây bể chứa để hứng nước mưa, họ dùng nước này để xả nước trong nhà vệ sinh.

Tôi đã nghe một chuyên gia nói rằng việc phát minh và tạo ra đồng hồ Thụy Sĩ dựa trên một phát minh, đó là công nghệ chế tác đồng hồ. Đồng hồ có thể hấp thụ và lưu trữ năng lượng mặt trời, và có thể được giải phóng từ từ để thúc đẩy các thiết bị và chỉ số chạy.

Tôi nghĩ rằng đức tính thanh đạm của người Thụy Sĩ giống như loại năng lượng này. Nó đã tích lũy ở quốc gia Thụy Sĩ trong nhiều trăm năm. Nó cũng giống như khi họ giàu hay nghèo đức tính ấy vẫn không đổi. Đây là động lực cho sự phát triển bền vững của nền kinh tế Thụy Sĩ.

Biên tập: Thiên Hà

Nguồn dịch: ibook.idv.tw